"Ο Αθλητικός Ψυχολόγος εστιάζει στην ψυχολογική ενδυνάμωση των αθλητών και στην πνευματική τους ετοιμότητα"

Επιμέλεια: Αντώνης Λιάνος, Ολύμπια Δρώμενα

  Δήμητρα, εργάζεσαι ως Αθλητική Ψυχολόγος. Εξήγησέ μας πόσο σημαντικό είναι το λειτούργημα το οποίο και εκτελείς επάνω στην δουλειά σου για τον αθλητή και πόσο κομβικό ρόλο παίζει στην δική τους έμμεση θεραπευτική διαδικασία;

    Αρχικά, Αντώνη, θα ήθελα να σε ευχαριστήσω για την πρόσκληση και την τιμή να “μιλήσω” για το αντικείμενο της Αθλητικής Ψυχολογίας σε ενημερωτικό μέσο της πόλης που κατάγομαι και μεγάλωσα! Αναφορικά με την ερώτησή σου, καταρχήν θα ήθελα να επισημάνω ότι το πεδίο εργασίας μου έχει πολυ-επίπεδο και πολυ-εστιακό χαρακτήρα, δεν αφορά μόνο τον αθλητή (παρόλο που συνήθως μαζί με τον προπονητή αποτελούν το επίκεντρο), αλλά και προπονητές, τεχνικό και ιατρικό επιτελείο, γονείς, διοικούντες ομάδων κλπ. Η σημασία της Αθλητικής Ψυχολογίας –κατά τη γνώμη μου, αλλά και αποδεδειγμένα από πλήθος ερευνών–είναι μεγάλη, αρκεί να αναλογιστούμε ότι άπτεται της πνευματικής και ψυχολογικής διάστασης της απόδοσης των αθλητών, προπονητών, ομάδων κλπ, για την οποία γίνεται πολύ συχνά λόγος. Επίτρεψέ μου εδώ να πω, ότι είμαστε σε μια εποχή όπου τα πεδία των Αθλητικών Επιστημών έχουν εξελιχθεί θεαματικά και οι απαιτήσεις για τους εμπλεκόμενους είναι υψηλές. Δίνεται, λοιπόν, πολύ μεγάλη έμφαση, ανάλυση και επένδυση στη σωματική, τεχνική και τακτική διάσταση της απόδοσης, που όμως χωρίς την ψυχολογική ενδυνάμωση, τη γνωστική και πνευματική ετοιμότητα, δεν μπορούν να αξιοποιηθούν στο μέγιστο δυνατό βαθμό. Έρχεται, λοιπόν, ο ρόλος του αθλητικού ψυχολόγου, που είναι (ψυχο)εκπαιδευτικός, συμβουλευτικός και υποστηρικτικός, να βοηθήσει σε αυτή την κατεύθυνση και να οδηγήσει μέσα από αυτή τη στοχευμένη διεργασία και σε μια γενικότερη προσωπική ανάπτυξη ή, όπως ανέφερες, έμμεση θεραπευτική διαδικασία των ανθρώπων-αθλητών, προπονητών κλπ. Και χαίρομαι που χρησιμοποιείς τη λέξη έμμεση, καθώς διευκολύνει – ίσως - την αποδοχή του ρόλου μας στο αθλητικό πλαίσιο, μιας και η αλήθεια είναι ότι συναντάμε αυτή τη δυσκολία αποδοχής που προκύπτει από το φόβο του κοινωνικού στίγματος: «βοήθεια από ψυχολόγο;; - δεν είναι καλά - σημάδι αδυναμίας», που αποτελεί όμως μια δυσλειτουργική αντίληψη.

Η βοήθεια στους αθλητές κατανόησης της πνευματικής τους λειτουργίας είναι ένα ιδίαιτερα κρίσιμο στάδιο για τον αθλητικό ψυχολόγο. Πού αλλού εστιάζει η εν λόγω μέθοδος;

Όπως ανέφερα και προηγουμένως, η δουλειά μας στοχεύει στην ψυχολογική ενδυνάμωση των αθλητών (προπονητών κλπ) και στην πνευματική τους ετοιμότητα, ώστε να μπορούν να ανταπεξέλθουν στο έργο τους και να αποδώσουν το καλύτερο με βάση τις δυνατότητές τους, χωρίς να χάνεται η ευχαρίστηση που αντλούν από τη συμμετοχή τους στο άθλημα/αγώνισμα! Αυτό γίνεται –όπως πολύ σωστά αναφέρεις- εκτός των άλλων και μέσα από την κατανόηση της πνευματικής τους λειτουργίας. Επιτυγχάνεται, όμως, και η γενικότερη προσωπική ανάπτυξή τους, αφού τα άτομα γίνονται ενήμερα σχετικά με γνωστικές και συγκινησιακές τους διεργασίες, αποκτούν μεγαλύτερη αυτογνωσία που τα βοηθά να καθορίζουν και να επιδιώκουν την εκπλήρωση προσωπικών στόχων σε όλα τα επίπεδα της καθημερινής τους ζωής και όχι μόνο του αθλητισμού. Και, το κυριότερο, μέσα από αυτή τη διαδικασία, μαθαίνουν να ενεργούν με δική τους πρωτοβουλία, πάνω σε τύπους  συμπεριφοράς που προωθούν τις διαπροσωπικές τους σχέσεις μέσα και έξω από το αθλητικό πλαίσιο. Εξάλλου, ας μην ξεχνάμε ότι εκτός της αθλητικής τους ιδιότητας, είναι άνθρωποι, που σημαίνει ότι μας ενδιαφέρει η γενικότερη ευημερία τους.

Ποια είναι τα πιο σύνηθη θέματα που απασχολούν τους αθλητές και πώς πρέπει να τα διαχειρίζονται; 

Τα θέματα που απασχολούν τους αθλητές ποικίλλουν. Ενδεικτικά, να αναφέρω τα εξής: η απόδοσή τους στον αγώνα ή και την προπόνηση, η διαχείριση του άγχους τους και γενικότερα η διαχείριση στρεσογόνων και ψυχοπιεστικών καταστάσεων, η ανάπτυξη της αυτοπεποίθησής τους, η ενίσχυση εμπιστοσύνης στον εαυτό αλλά και τους συναθλητές (σε ομαδικά αθλήματα), η διαχείριση των σχέσεων με προπονητή, συναθλητές, διοίκηση αλλά και με το περιβάλλον (π.χ. οικογένεια), η αποτελεσματική επικοινωνία με τα μέλη της ομάδας, η εστίαση προσοχής και η αυτοσυγκέντρωση, ο έλεγχος συναισθημάτων και η διαχείριση αρνητικών σκέψεων, διαχείριση (σοβαρών) τραυματισμών, η αντιμετώπιση και αξιοποίηση αποτυχίας και επιτυχίας, η αύξηση της αυτοσυνειδησίας και η ανάπτυξη της συνοχής μιας ομάδας. Η λίστα δεν τελειώνει εδώ, απλώς επιλέγω να αναφέρω αυτά που συναντώ πιο συχνά. Όσον αφορά το πώς πρέπει να τα διαχειρίζονται, θα πρέπει να λάβουμε υπόψη ότι δεν έχουν όλα τα θέματα τον ίδιο τρόπο αντιμετώπισης. Επίσης, λαμβάνουμε υπόψη τη διαφορετικότητα και τη μοναδικότητα του κάθε ανθρώπου, αλλά και τις συνθήκες και το πλαίσιο στο οποίο βρίσκονται. Ωστόσο, η συνεργασία με έναν αθλητικό ψυχολόγο σίγουρα βοηθάει στην ανακάλυψη δικών τους τρόπων αντιμετώπισης των θεμάτων που τους απασχολούν...

Κατάγεσαι από την Ελασσόνα.Τι σου λείπει από την πόλη που μεγάλωσες και ποιες πιστεύεις ότι είναι οι προοπτικές ώστε να αναπτυχθεί σε αθλητικό επίπεδο ακόμη περισσότερο;

Σίγουρα, αυτό που μου λείπει είναι η συχνότητα της επαφής με κάποιους ανθρώπους από το οικογενειακό, φιλικό και ευρύτερο περιβάλλον. Μερικές φορές μου λείπει η ησυχία της και η δυνατότητα να βρίσκεσαι στο σημείο που θέλεις εντός της πόλης μέσα σε 2-5 λεπτά! Έχω πολύ όμορφες αναμνήσεις από την Ελασσόνα και πάντα την απολαμβάνω όταν την επισκέπτομαι, τουλάχιστον 3-4 φορές το χρόνο. Ωστόσο, να πω ότι η ζωή στην Αθήνα, παρά τις όποιες δυσκολίες, μου αρέσει πολύ! Αναφορικά με τις προοπτικές ανάπτυξης της Ελασσόνας σε αθλητικό επίπεδο, μη βιώνοντας από κοντά πια την αθλητική πραγματικότητά της, τις πραγματικές λειτουργικές συνθήκες, είναι δύσκολο να σου δώσω μια ουσιαστική απάντηση, αν και, όπως γνωρίζεις, ενημερώνομαι για όλα τα δρώμενα. Προοπτικές πάντα υπάρχουν με προϋποθέσεις. Αρκεί να υπάρχει θέληση, όραμα, πλάνο και κατάλληλη επένδυση από τους αρμόδιους φορείς, ώστε να ενισχύονται τα κίνητρα των πολιτών, μικρών και μεγάλων, να ασχολούνται ενεργά. Εξάλλου, όλοι γνωρίζουμε πια τα σημαντικά οφέλη της άθλησης στη σωματική και ψυχική μας υγεία. Αν όχι, θα μιλήσουμε γι’ αυτό την επόμενη φορά…!

Πηγή: elassona-city.gr

Διαβάστηκε φορές